ĐỔI ĐỜI-Truyện dài Đời -Nguyễn Ninh Thuận

Đẹp chờ đợi Tomy một vài năm, nhưng càng ngày việc làm ăn càng khó khăn không có tiền gởi về mẹ nuôi hai con. Đẹp quyết định về quê làm ăn qua ngày để sinh sống với mẹ già và hai đứa con còn thơ dại. Thời gian sau với sắc đẹp còn mặn mà, ông xã trưởng tên Hai làng kế bên góa vợ muốn tục huyền với Đẹp, nhưng với điều kiện Đẹp không được mang con nàng theo vì ông Hai đã có con riêng với vợ đã khuất núi… Đẹp mới nửa chừng xuân, xuân tình còn phới nên chấp nhận bước thêm bước nữa cho yên tấm thân vì chân yếu tay mềm không thể làm lụng cực khổ kiếm ra tiền sinh sống nuôi con với suy nghĩ:

   -Cuộc đời bầm dập đã dạy cho mình khôn ngoan tính toán… Ông xã trưởng có nhà cửa tươm tất, lương hướng hẳn hoi, mình bày ra mua bán kẹo bánh hàng ngày trước cửa nhà…may ra tăng thêm thu nhập và tiêu pha dè xẻn để còn có chút đỉnh tiền phụ giúp mẹ nuôi các con mình.

   Nhưng người tính không bằng trời tính… một thời gian sau Đẹp có thêm con với ông xã trưởng, cuộc sống khó khăn thêm… Cũng vì vậy nàng không có tiền giúp mẹ và con nữa và cuộc sống của Đẹp bị cuốn hút vào gia đình mới với ông chồng tuy nghèo nhưng tình yêu thương vợ đầy ắp, chỉ phải ông có tính ích kỷ, hay ghen tương với quá khứ của vợ. Ông không dòm ngó đến con riêng của vợ…. Sau bao ê chề với tình đời, Đẹp an phận với tình yêu của chồng đã dành cho nàng và cảm thấy yêu chồng hơn…

  Thế rồi ngày đau buồn của dân quân cán chính miền Nam ập đến. Một số ít được Mỹ đã rước đi đại đa số những người còn lại, có kẻ anh dũng tự sát chết theo vận nước suy tàn. Người đảm lược, rủ nhau vào rừng sâu chiến đấu chống lại kẻ thù chung của dân tộc. Kẻ cùng đường tiến thối lưỡng nan, uất hận, đành gạt nước mắt, buông súng đầu hàng lũ giặc gian manh, rồi tiếp nối bị lùa vào các trại tù khổng lồ được trá danh trường “ Học tập cải tạo ” Hai chồng Đẹp, dù là Xã trưởng, nhưng cũng bị ghép vào thành phần “ ngụy quân, ngụy quyền ” nên phải ngoan ngoãn thi hành chính sách Cộng Sản đề ra. Thế là cơm đùm gạo bới theo lời chính quyền mới để đi mười ngày “ cải tạo ”… 

Cả một cuốn phim Hai đi “ học tập cải tạo ” hiện ra trước mắt Đẹp…

    Hơn ba tháng nay, Đẹp ăn ngủ không yên, người phờ phạc đi. Nỗi lo lắng bồn chồn cứ tăng thêm mãi. Mấy chị em bạn cùng cảnh ngộ, có chồng đang “ cải tạo ” thường liên lạc trao đổi tin tức cho nhau. Tin xấu liên tiếp truyền ra không mấy thuận lợi cho các đấng phu quân. Đẹp thở dài và tự trách mình.

  -Sao mình không xếp nhiều áo quần cho Hai, mà chỉ có vài bộ. Rồi thì không chuẩn bị cả đồ ăn khô cho chàng. Đồ dùng cá nhân thì thô sơ, không đầy đủ, tiền bạc cũng chỉ vài trăm. Ôi tất cả đều quá ít ỏi, lấy gì đề chàng tiêu xài đây?

  -Anh chỉ tập trung một tuần lễ, đâu cần tiền thế! Để ở nhà mà lo cho con cái. Em yên trí, khi anh về, sẽ ra chợ phụ giúp em mua bán làm ăn thêm…

Cũng như bao người khác. Đã nhiều tuần lễ trôi qua mà Hai vẫn biền biệt chưa thấy tăm hơi. Không biết Hai bây giờ ra sao? Có bệnh tật gì không? Nghĩ đến đó, Đẹp thốt lên:

-Thôi chết rồi, Hai đau bao tử, lại đau đầu kinh niên, phải uống thuốc thường xuyên. Mình chỉ xếp vào hành lý mỗi thứ một lọ. Bây giờ thiếu thuốc, chàng sẽ ra sao? Ra sao và ra sao? Bao nhiêu câu hỏi đặt ra trong đầu óc Đẹp, như một bài toán không tìm ra đáp số, lạc vào khu rừng âm u đầy gai góc không tìm được lối ra….

Với mấy đứa con còn thơ dại và chân yếu tay mềm, Đẹp phải bươn chải làm thêm….Còn một ít tiền dành dụm, Đẹp mua máy may cũ, để may vá mong tăng thêm thu nhập. Nhưng với thời thế này, ăn còn không có để ăn, phải ăn độn khoai, sắn, bobo, lấy đâu ra tiền bạc mua vải vóc mà may mặc. Áo quần tốt xấu lần lượt còn ra hết chợ trời. Đồ gì đạc quý trong nhà, cũng đội nón ra đi không một chút lưu luyến tiếc thương. Bàn ghế tủ giường, thì dẹp quách đi cho đỡ vướng bận. Trãi chiếu nằm đất cùng kham khổ với “cụ Hồ”, để góp sức xây dựng đất nước tiến nhanh, tiến mạnh lên Xã Hội Chủ Nghĩa!

   Một ý nghĩ chợt lóe ra trong đầu Đẹp là phải bươn chải ra ngoài mua bán thêm…“ Phi thương bất phú ” mà! Nhưng phải bắt đầu ra sao đây? Vốn lâu nay không có kinh nghiệm với thương trường, phải học hỏi ! Nhưng học hỏi ai đây? Ai là người chịu dìu dắt Đẹp? Thế gian có câu: “ Thà cho vàng, không ai dẫn đàng đi buôn ! ” Làm Đẹp cảm thấy lo lắng quá. Một ý nghĩ mạnh dạn đến với Đẹp: “ Không vào hang Hùm, sao bắt được Hùm con ! ”

    Thế là Đẹp quyết định, hôm sau bắt đầu ra chợ trời Quận tập tễnh mua bán. Mới đầu không có vốn liếng, Đẹp lựa những áo quần, đồ đạt trong nhà ra làm vốn ban đầu. Vạn sự khởi đầu nan. Mua bán cũng lắm gian nan, chụp giựt, tranh giành… Không đơn giản như nàng thường nghĩ đơn sơ trong đầu óc…!

   Việc mua bán biết bao là lọc lừa, gian xảo rập rình trước mắt. Miệng bằng tay, tay bằng miệng. Với bản tính hiền lành, thật thà, nhút nhát, mới đầu, Đẹp chịu biết bao là thua thiệt, cũng khóc lóc, cũng uất ức vì bị chèn ép này nọ đủ thứ… Nhưng rồi, nghề dạy nghề, ngày qua ngày Đẹp cũng quen đi. Bây giờ Đẹp không sợ ai, chỉ sợ lẽ phải… Mình không gian manh, lọc lừa, dối trá được! Có thể đó cũng là một lợi điểm, mà phần đông không ai nghĩ đến. Với cô bán hàng thật thà, dịu dàng, cũng thu hút biết bao khách vào ra mua bán khá hơn người khác. Đó cũng là niềm an ủi cho Đẹp, nhưng đây chỉ là mua bán kiểu cò con, nên tiền kiếm được cũng vẫn eo hẹp…

                                               

* * *

Đẹp được tin, có “ trại học tập ” ở Long Giao, nàng rủ vài người bạn lên Long Giao xem hư thực ra sao? Đẹp cùng các bạn ăn mặc giả dạng giống như người đi buôn bán -kẻ bưng, người xách trái cây, bánh ú, kẹo v.v. chạy song song theo từng đội, từng toán các anh “ học viên cải tạo ” mời mua.    Nhưng thực tế, nhóm của Đẹp chỉ tặng, chỉ biếu cho các anh ăn đỡ đói lúc nào hay lúc đó mà thôi, hoàn toàn không lấy tiền. Các anh đi ra lao động, gặp nhóm bán hàng nầy mừng lắm, nhưng chỉ biểu lộ ra ánh mắt, không ai nói một lời.

Nhìn họ tiều tụy, áo quần tả tơi, mặt mày hốc hác. Đẹp không sao cầm được nước mắt… Đẹp  theo bạn lên Long Giao mấy lần, nhưng chưa lần nào may mắn được gặp chồng. Nếu không gặp các anh đi ra ngoài lao động, thì đứng ngoài hàng rào -bên xóm nhà dân, nhìn vào mấy dãy nhà xa xa, chỉ thấy thấp thoáng bóng dáng các anh -không rõ ràng. Đi không lại trở về không. Nỗi buồn chồng chất nhiều thêm. Gặp một số anh em ra lao động, Đẹp hình dung ra Hai cũng như thế kia? Với hình hài gầy yếu, áo quần bạc thếch, tóc râu xồm xoàm, đâu còn nét mạnh khỏe, hiên ngang ngày nào? Đẹp không làm sao gởi được thuốc, đồ ăn vào trại cho chồng. Nàng chán nản không đi Long Giao nữa, ở nhà chờ tin. Ngưu Lang Chức Nữ, mỗi năm còn được gặp nhau một lần, còn Đẹp thì biết đến bao giờ mới được gặp mặt chồng đây! ?

Vài tháng sau, có chính sách của nhà nước cho gởi quà nuôi tù nhân bằng bưu điện. Phân vân mãi, Đẹp không biết gởi món nào, để lại món nào vì món nào Đẹp thấy cũng cần thiết cho Hai cả. Đẹp suy nghĩ “ mình ở nhà tuy thiếu thốn, nhưng quây qua ra vườn hái nắm rau, cắt miếng bầu, miếng bí cũng nuốt trôi bữa ăn…trong tù Hai thiếu thốn đủ thứ… mình nên nhịn ăn nhịn mặt, tâp trung mua thức ăn gởi cho Hai….” Nhưng trên thực tế chỉ được phép gởi có 3 ký lô.

   Một thời gian sau nghe tin tất cả đã chuyển trại. Đẹp phân vân lo “  không biết bây giờ Hai đang ở trại nào đây? Bắc hay Nam?…”  Thắc mắc cứ lảng vảng trong đầu óc Đẹp… Ngày đêm, nàng mong tin chồng, để gởi quà hay được đi thăm nuôi. Thời gian trôi thật chậm càng làm buồn thêm. Ngày vui nhanh như tên bay, mà ngày buồn lại chậm chạp hơn rùa bò?!

   Vật lộn với cuộc sống hàng ngày quá mệt nhọc. Việc mua bán ngày một khó khăn, kẻ bán ngày càng tăng thêm, người mua thì ngược lại. Là một người năng nổ, Đẹp không bó tay trước sự việc, nàng chuyển đổi đủ nghề, buôn đi bán lai… Phần lo kế sanh nhai, phần lo nuôi dạy con thơ, đêm về, lại trằn trọc không ngủ được vì thương nhớ Hai….

   Thời gian cứ thế trôi qua chậm chạp. Với bao lo buồn, cực nhọc đè lên vai, Đẹp âm thầm chịu đựng trong cực khổ bữa đói bữa no…

   Sáu tháng sau, một buổi sáng đẹp trời, Đẹp đang mua bán ngoài chợ, Chị Huyền có chồng cùng cảnh ngộ đi “ học tập cải tạo ”, chị ù chạy ra chợ kiếm Đẹp với nét mặt vui tươi hớn hở, chị vừa thở hỗn hển, vừa vồn vã nói:

   -Đẹp ơi! Có tin mừng cho bồ nè! Có giấy phường khóm gởi đến nhà Đẹp, Huyền nhận hộ. Đẹp phải có mặt ở “ Sóng Thần ” đúng 2 giờ chiều nay để đón anh Hai về.

   Đẹp mừng đến rơi nước mắt và run cả người…“ Có phải mình đang nằm mơ hay không? chồng mình được về đoàn tụ với gia đình sao! ”

    Đẹp vừa mừng, vừa lo… Mừng, vì được chồng về sớm, nhưng lại lo cho sức khỏe của Hai… “ Chẳng biết có phải vì Hai bị bệnh nặng nên mới được trại thả ra sớm như vậy không?! ”

   Mừng quá, Đẹp thu xếp việc mua bán đồ cũ, chuẩn bị về nhà và đón xe tới trại Sóng Thần để đón Hai về…. Đẹp vội vã về nhà, nàng lật đật soạn giấy tờ tùy thân, tờ hộ khẩu… Quá xúc động, Đẹp lính quýnh, thay cái áo cũng không xong. Chị bạn phải phụ giúp mới được.

   Đẹp bồn chồn lo lắng, suy nghĩ miên man… Xe chở mẹ con Đẹp đến trại Sóng Thần hồi nào không biết. Để giết thì giờ chờ đợi, Đẹp dẫn con đi xem triển lãm những vật dụng do chính tay các anh “ học viên cải tạo ” làm ra….

Đẹp tấm tắc khen ngợi các anh ‘ cải tạo ’ …” Các anh giỏi quá! Không có tay nghề, không có dụng cụ,  nhưng với khối óc thông minh, bàn tay khéo léo, từ mảnh sắt vụn, những mảnh máy bay còn sót lại trong đống rác, họ đã tạo ra những vật dụng để dùng… Từ ván ép và với những sợi dây điện thoại mà các anh đã làm thành những cây đàn “ guita ”, chiếc lượt, cây trâm cài tóc khắc hình rồng bay phượng múa, hoa lá cành đủ hết. Họ tạo ra những cái chén, cái tô, cái hộp sáng choang, nằm chen chân với chiếc tàu bay, chiếc ghe, chiếc tàu được chạm trổ rất công phu. Chắc các anh đã để hết tâm trí vào đó, hầu giết chết thời gian dư thừa của những tháng ngày trong nhà tù. Họ đã gởi gắm tâm tư tình cảm của một người bại trận, phải buông súng “ nhục nhã qui hàng ”, không làm tròn bổn phận đối với quê hương, với dân tộc! ”

  Đẹp cảm thấy lòng mình xót xa thương những người tù “ cải tạo ”…

   Thủ tục làm lễ tha những người tù cải tạo xong xuôi, Đẹp hồi hộp chờ đón Hai nơi nhà chờ đợi, nàng tự nhủ thầm…

 – Kìa! Ai như chồng mình đang chống gậy lụm cụm bước đi không vững? Trước kia, vốn tóc Hai đã muối tiêu nay càng ngã màu thêm… Mới chỉ có sáu tháng thôi mà Hai lại tiều tùy đến thế sao?

  Thật vậy, Hai với thân hình ốm yếu, xanh xao, bạc nhược, đôi mắt lờ đờ không còn thần sắc, trông như ông lão tám mươi không bằng? Sau giây phút ngỡ ngàng, Đẹp định tâm nhìn kỹ thì quả thật, ông lão kia chính là Hai của Đẹp rồi!  Đẹp nhào tới ôm chầm lấy người chồng thân tàn ma dại, mà nước mắt chảy dài trên má trước sự ngơ ngác của các con…

    Hai được tha về trong đợt sớm nhất, Đẹp cứ thắc mắc hỏi hoài, nên được Hai cho biết:

  -Trong lý lịch, Hai khai có mấy người anh bà con chú bác, năm 1954 tập kết ra Bắc, có người nay mang cấp bậc Thiếu tá, Trung tá… Nhưng thật ra họ nào có dám đứng ra làm giấy tờ bảo lãnh gì cho Hai đâu, vì họ sợ liên hệ, sợ trách nhiệm, sợ mất chức… Đủ thứ lý do để họ né tránh, không đoái hoài tới mình. Họ chỉ tìm đến nhà khoe cấp bậc, chức vụ để lòe bà con làng xóm thế thôi! Họ là những trái tim đã được “ Đảng ” rèn luyện chai đá, lạnh lùng như băng tuyết rồi! Đối với những con người nầy, họ hàng, làng xóm đừng mong nhờ cậy bất cứ một việc gì cả, đừng nói chi đến việc dính dấp tới “ ngụy quân, ngụy quyền của chế độ cũ “…

Đẹp thoáng nhanh nghĩ “ Ngoài việc họ chỉ biết chìa tay thu lấy, vơ vét của mọi người bằng đủ mọi mánh khóe, lọc lừa gian xảo, nhằm thu lợi cho mình chứ chẳng hề nghĩ gì về nhân nghĩa, tư cách, đạo đức làm người…”

   Hai kết luận “ có thể vì trong suốt mấy tháng ở trại tập trung, anh đau liên tục, bệnh này chưa hết lại phát sinh thêm bệnh khác. Mà bệnh nào cũng chẳng có thuốc men để trị ngoài “ Thần dược Xuyên Tâm Liên ” của chúng. Bệnh này nối tiếp bệnh kia, hành hạ thể xác Hai đến thật tiều tụy. Bọn cai tù sợ những người đau ốm như Hai chết trong “ trường cải tạo ”, chúng sẽ bị dư luận lên án ngược đãi  với “ học viên cải tạo ” nên mới thả Hai về với gia đình sớm như vậy thôi!…”

  Ở trong trại “ cải tạo ” quá khốn khổ, Hai mơ ước được về với gia đình. Nhưng khi được về nhà lại càng khốn khổ hơn vì bị công an Phường, Khóm theo dõi từng ngày, từng giờ…

  Thời gian chịu đựng của gia đình Đẹp lặng lẽ trôi qua trong túng thiếu… Nhưng có lẽ Hai còn vương mang cái nghiệp tù tội hay sao mà khi chú Ba, có ghe đánh cá miệt Hộ Phòng nhắn tin cho Hai và một đứa con đi tháp tùng trong chuyền vượt biên của chú sắp tổ chức…

   Khi nghe chú Ba gợi ý, vợ chồng mới bàn tính hơn thiệt với nhau…

  -Anh đi may ra đến bến bờ tự do, cuộc sống không bị ai dòm ngó, hạch hỏi cho trí óc được thảnh thơi… Anh sẽ cố gắng làm lụng, dù vất vả để có cơ hội cho con đi học còn hơn ở đây để phải sống trong nghèo khổ triền miên…rồi chết chùm với nhau…

  -Anh nói thế, em nghe cũng phải! Thôi anh thu xếp để cha con anh đi cùng chú, vì đây là cơ hội ngàn năm một thuở mình không bao giờ nghĩ đến vì đâu có tiền để lo liệu đi vượt biên…

   Thế rồi Hai và con mua vé xe xuống Hộ Phòng và đến điểm hẹn, nhưng rủi cho Hai… Đoàn người đến chỗ hẹn “ Bãi Hộ Phòng ”, chưa kịp xuống tàu đã thấy mấy mươi công an bao vây, chĩa súng bảo đưa tay lên, bắt trọn. Hai lính quýnh không thủ tiêu được giấy tờ tùy thân nên  không chối cãi được: “  Ngụy, đi cải tạo, vừa được Cách Mạng khoan hồng cho về ” lại ngoan cố tìm cách vượt biên…Thế là Hai chuốc lấy cái khổ thân thêm cho mình…

   Cha con Hai  bị đưa xuống trại Cây Dừa. Nghe hung tin, Đẹp chạy đôn chạy đáo tìm tin thăm nuôi chồng con… Ba tháng sau, vào dịp lễ, Đẹp nhận được giấy báo đến trại nhận lãnh con về. Mừng quá đúng ngày Đẹp vội vã đi đón con về. Đêm đó, Đẹp ngủ ở nhà trọ của trại, chờ ngày hôm sau đón con. Nằm ngủ chung với các chị đi thăm nuôi trong cái mùng to lớn chứa cả mấy chục mạng. Mọi người đều lo buồn cho số phận của người thân, thì còn tinh thần đâu mà ngủ cho được, lại thêm bị muỗi, rệp cứ đốt cắn hoài. Tiếng râm ran nói chuyện suốt đêm… Nhờ đó, Đẹp được biết hết nỗi khổ cực của trại này…

 …Các tù nhân trong trại phải đi đào đất, xén mương có chỉ tiêu đưa ra. Nếu tù nhân nào không làm đúng chỉ tiêu sẽ bị hành hạ như không cho tắm rửa sau giờ lao động, cắt xén bớt phần ẩm thực trong tháng. Hoặc bị làm tờ kiểm điểm, bị nguyền rủa chây lười lao động trước tập thể. Đúng là một bầy dã thú cấu xé những người sa cơ thất thế. Ngoài ra tù nhân còn phải đi lấy lá mía về thay tranh lợp nhà, tát ao, tát đìa, bắt cá cho cán bộ ăn…

    Có một chuyện rất thương tâm xẩy ra… Ông Nhân, một “ tù cải tạo ” vừa được thả, ông đã mua tàu, tổ chức vượt biên, mang theo gia đình và một số thân nhân bè bạn. Chẳng may bị bắt tại trận, không chạy tội được. Ông bị gán cho hàng chục thứ tội, nào là vượt biên trái phép, ngoan cố, không chấp hành chính sách khoan hồng của nhà nước, tội nặng nhứt là đầu não một tổ chức đưa người vượt biên. Ông bị cùm chân, bị biệt giam, vợ con bị làm khó dễ, tra hỏi liên miên. Tự nhận thấy mình không còn có ngày về nữa, lại làm khổ lây cho vợ con, nên ông ta đã thắt cổ tự tử chết rất thảm. Thật tội nghiệp cho kẻ đi, người ở. Đúng là đoạn trường ai có qua cầu mới hay.

   Sáng tinh sương hôm sau, Đẹp đứng bên hàng rào trông ngóng chồng con. Xa xa, thấp thoáng bóng mấy ông đang dang chân múa tay. Có lẽ vì nôn nóng muốn thấy vợ con, các ông viện cớ ra tập thể dục thật sớm chớ gì?

   Đẹp ngóng mãi cũng không thấy bóng dáng chồng đâu cả! Có một tốp, mấy mươi anh em tù vác cuốc đi lao động. Đẹp cố nhón chân cao lên để nhìn cho rõ, may ra được thấy mặt chồng, nhưng nhìn hoài cũng không thấy. Lòng Đẹp nôn nóng như lửa đốt khi đã trưa rồi mà con của Đẹp cũng chưa được thả ra đúng như giấy báo. Nàng tự nhủ thầm “ hay có trục trặc gì vào giờ chót, nên con gái Đẹp chưa được thả ra?… ”

   Trời bắt đầu mưa lâm râm, nhưng Đẹp vẫn đứng dưới cơn mưa để ngóng chồng, chờ con!

Trong trại, lố nhố một tốp người đang đứng nhìn theo đoàn người được thả ra mà thèm thuồng ao ước đến lượt mình. Có thể trong số người đứng lóng ngóng đó có Hai chăng ? Chàng cũng nôn nóng, mong cho con mình được tự do ra về với mẹ… Kìa! Một tốp vừa con nít, người lớn đang xếp hàng dài, lần lượt nhận giấy ra khỏi cổng trại. Con gái của Đẹp mãi đến chiều tối mới được thả ra. Mừng rỡ, mẹ con ôm chầm lấy nhau. Sau vài phút mừng rỡ, cảm động, mẹ con đều nhìn vào trại, lòng xót xa thương nhớ Hai vô cùng…

Nghe đâu sở dĩ có việc tù nhân được thả mà đi ra chậm trễ như vậy, là vì bọn cai tù tính toán có mưu đồ bất chính để trục lợi. Đồ đạc, vòng vàng của người bị bắt, phải được hoàn lại cho người được trả tự do, nhưng bọn chúng cố tình để chung một đống lộn xộn, không chịu để riêng theo thứ tự tên a,b,c. cho dễ tìm. Cứ một người tù đến nhận lại đồ vật của mình, khi đó, chúng mới bới ra lục lạo tìm kiếm làm mất rất nhiều thì giờ…. Đây là thâm ý của bọn cai ngục, nhằm làm nản lòng những người vừa được thả. “ Nhất nhật tại tù, thiên thu tại ngoại ”, họ không kiên nhẫn chờ đợi lấy lại tài sản của mình, nên đành “ bỏ của chạy lấy thân ”!  dĩ nhiên bọn cai tù được hưởng…

 Ở trại Cây Dừa được sáu tháng, cách vài ba tháng Đẹp mới đi thăm nuôi vì hoàn cảnh nàng quá khó khăn túng thiếu. Tuy vậy Đẹp cũng gắng dành dụm thăm nuôi dù lắm khổ cực gian nan. Nhưng không đau khổ bằng khi Hai bị đưa xuống trại Rạch Ruộng. Đẹp vẫn phải cơm đùm gạo bới đến thăm. Đi về bốn ngày đường mà chỉ được gặp mặt chồng chỉ có 15 hay 20 phút không hơn. Trại Rạch Ruộng hai tháng mới cho thăm nuôi một lần…

  Hôm trước từ quê lên Sài Gòn ở lại qua đêm. Sáng sớm khởi hành từ Sài Gòn, chiều tối mới xuống tới Cà Mau. Nếu xe chạy không có gì trục trặc thì đến sớm hơn chút đỉnh, đỡ vất vả cho Đẹp. Nàng có thể ngủ lại một đêm ở nhà trọ chờ sáng mai, lối 4, 5 giờ sáng, đón xe để lên tàu nhỏ qua sông Ông Đốc. Có hôm tới 10 giờ hay 11 giờ đêm xe mới đến Cà Mau, quá trễ. Vào nhà trọ không tiện và tốn kém, Đẹp đành ngồi ngủ gà ngủ gật ngay ở bến xe cho tiện việc di chuyển. Đêm đó, Đẹp ôm đống quà bánh, tài sản nàng ky cóp để dành thăm tiếp tế cho chồng. Nàng phủ cái mùng lên vì sợ muỗi Cà Mau đốt. Đẹp thao thức gần trắng đêm, phần vì sợ mất đồ, phần sợ thân phận đàn bà con gái. Nhớ cảnh thăm nuôi lúc đó, đến bây giờ Đẹp vẫn còn sợ… Khi leo lên tàu cao, Đẹp phải mướn người xách quà cáp lên tàu, phần nàng cầm đôi dép trên tay, bò bò trên tấm ván không dám đứng thẳng người đi như người ta, trông thật ngượng ngùng, nhưng Đẹp mặc kệ cho người cười gì đó thì cười. Đến sông Ông Đốc thì chạng vạng tối, Đẹp cùng các bạn thăm nuôi xin ở trọ nhà dân, sáng sớm hôm sau cùng nhau thuê ghe nhỏ chở vào Rạch Ruộng thăm tù.

Vất vả cả ngày đường, chỉ được thăm 15 hoặc 20 phút. Đẹp nghe đồn “ có chị vì quá thương nhớ chồng, muốn ngủ với chồng một đêm thì phải đi đêm với cán bộ -một hình thức hối lộ thể xác, thật là nhục nhã! Nghĩ đến điều phải trao tấm thân ngọc ngà của mình cho kẻ thù cán bộ dày vò, Đẹp không thể làm được như vậy được!

 Đẹp gặp chồng, mừng mừng tủi tủi, không sao tả xiết. Hai đó ư? Đâu là hình bóng của những ngày  trước, với thân hình khỏe mạnh nói năng hoạt bác? Trước mắt Đẹp là một ông già với mái tóc đã gần bạc trắng, nước da rám nắng, khuôn mặt ủ rũ, dáng điệu bơ phờ, chậm chạp…

   Với ánh mắt cú vọ của tên quản giáo quét khắp phòng thăm nuôi, với giọng hằn học, quan liêu, anh ta ra lệnh:

   -Tất cả mọi người phải trật tự! Không được khóc lóc gây ồn ào làm ảnh hưởng đến việc học tập tốt của các học viên. Ai không tuân theo thì sẽ bị cắt thăm nuôi.

    Đẹp cố nuốt nước mắt khi ngồi đối diện với chồng. Giọng run run, Đẹp lên tiếng trước:

   -Anh có khỏe không? Bệnh bao tử, đau đầu ra sao? Em có đem đầy đủ thuốc men, áo quần, thức ăn cho anh đây!

   Như sợ quên bao câu hỏi mà Đẹp đã học thuộc lòng trước khi gặp Hai, nàng liên tiếp hỏi…

   -Sinh hoạt ăn uống ra sao hả anh? Chắc thiếu thốn lắm? Làm việc cực nhọc lắm phải không anh? Đẹp hỏi dồn dập làm Hai không kịp trả lời. Nhưng Đẹp không cần Hai trả lời, chỉ nhìn vào hình hài kia, Đẹp đã có được câu trả lời cho những câu hỏi ngớ ngẩn của mình…

   Đưa đôi mắt âu yếm nhìn Đẹp, Hai thở dài:

   -Anh vẫn bình thường. Em đừng lo lắng nhiều. Hãy kể chuyện gia đình cho anh nghe đi!

   -Các con ra sao? Cực nhọc cho em quá! Em độ này gầy lắm đó nhé! Nhớ ăn uống cho đầy đủ, đừng làm nhiều mà bệnh hoạn. Em là cột trụ của gia đình. Cám ơn em đã thay mặt anh đảm đương việc nhà, chăm sóc con cái…

   Cũng như Đẹp, Hai tới tấp đưa ra không biết bao nhiêu câu hỏi. Họ hỏi nhau như chưa bao giờ được hỏi. Đẹp kể chuyện gia đình cho Hai nghe… Đã tạm ổn với những điều cần biết. Đẹp với tay ra muốn cầm tay Hai sau thời gian dài xa cách… Nhưng Hai vẫn dấu đôi tay dưới bàn. Giằng co mãi, Hai mới đưa bàn tay cho Đẹp cầm… Không ngăn được nước mắt, Đẹp khóc òa. May mà tên quản giáo mới được bao thuốc lá ba số 5 của ai đó cho. Hắn ta đang sung sướng thả hồn mơ màng theo khói thuốc phì phà ở góc phòng – hú hồn cho Đẹp…!

   Tay Hai đây! Đôi tay chai đá nổi lên nhiều đường gân và nhiều vết sẹo ngang dọc, móng tay dài, ghẻ lở chưa kịp lành. Chắc vì vậy Hai không muốn cho Đẹp thấy, cố nén tiếng nấc vừa trong cổ họng thoát ra, nàng nói:

   -May quá, em có đem theo thuốc bôi ghẻ và trụ sinh, anh nhớ chữa trị đi nhé!

Theo lệnh cán bộ thăm nuôi. Hôm nay là ngày Tết, trại ưu đãi cho “ học viên ” được ăn chung với thân nhân bữa trưa này, nhưng thời gian chỉ một giờ thôi. Chúng nó cũng khôn, dễ dàng với “ Ngụy ” một chút thôi, thì tha hồ được biếu xén quà cáp!

Đẹp vội bày thức ăn ra bàn: một con vịt quay, bánh mì… những món ăn mà Hai vẫn thích. Nhìn thấy Hai ăn ngấu nghiến, ngon lành như kẻ sắp chết đói vừa được bữa. Đẹp thấy thương chồng quá, hồi trước mời mọc lắm Hai mới ăn. Đẹp khẽ mỉm cười trong nước mắt. Sau cơn thèm khát được tạm ổn. Hai mắc cỡ ngẩng mặt lên gắp thức ăn cho Đẹp…

   -Sao em không ăn đi?

Vô tình, Hai đưa Đẹp ra khỏi ý nghĩ “ Chúng cai trị dân bằng cái bao tử ”. Chúng muốn khuất phục kẻ bại trận bằng mấy củ khoai, sắn, bắp, bobo… Bữa đói, bữa no, chúng tàn ác quá! Chúng bóp chết tất cả mọi tự do của người dân, mà miệng lúc nào cũng huênh hoang khoe rằng:

-Người dân được hưởng mọi quyền tự do để lừa bịp dư luận thế giới bên ngoài. Mọi người dân đều được quyền tự do dân chủ nhưng Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý. Người dân được quyền tự do ngôn luận nhưng không cho tự do báo chí, sợ báo chí đăng tải tất cả sự thật, vì sự thật quá phũ phàng. Không cho phát biểu tư tưởng, vì sợ người dân lên tiếng phê bình, chỉ trích, chống đối, vì quá nhiều sai trái trong chính sách cai trị. Tự do đi lại, nhưng đi đâu cũng phải xin phép, vì sợ người dân nhóm họp biểu tình, chống đối. Tự do tín ngưỡng, nhưng không cho thờ Phật, Chúa hay các Đấng mà người dân có lòng tin tưởng. Chúng bắt buộc dân phải treo hình “cụ Hồ” trong nhà.

Nhưng chúng đã lầm rồi! Tất cả chúng tôi một lòng sẽ khuất phục mọi khó khăn, chúng tôi đợi có cơ hội sẽ bùng lên như bão táp phong ba. Đừng dồn chúng tôi vào chân tường nữa. Bây giờ, vì bại trận nên đành phải chịu lép vế, nhưng đa số không bán rẻ lương tâm đâu! Lầm rồi! Lầm rồi! Các ông à!

   -À, em đang ăn đây!…

   Muốn vừa lòng Hai, Đẹp nuốt vội miếng thịt, nhưng cổ họng như nghẹn không sao nuốt được… Miếng thịt sao mà nhạt nhẽo trước bao thống khổ mà các anh phải gánh chịu! Bữa ăn kéo dài với lời ân cần, thăm hỏi, dặn dò của các cặp vợ chồng tù nhân. Họ cố tranh thủ với thời gian để nói và nói. Bỗng giọng hằn học của tên quản giáo vang lên:

   -Đã hết giờ thăm nuôi, các anh thu xếp vào trại.

   Mọi người lục đục đứng lên, nét mặt rầu rĩ, thở dài. Đẹp lăng xăng kiểm lại đồ thăm nuôi trao cho Hai. Đẹp không quên dúi vào tay Hai một ít tiền và dặn dò:

   -Anh cứ ăn uống thức ăn, đồ dùng…  Em sẽ cố gắng đi thăm nuôi anh… Hẹn sẽ gặp nhau lần kế tiếp, anh cần món gì cứ viết thư cho em biết.

   Đẹp hấp tấp nói vì sợ không còn giờ nữa. Hai lên tiếng cám ơn vợ với ý nghĩ… “  Nàng chu toàn quá! Tấm lòng của nàng sao to lớn quá, trước kia mình quá ích kỷ, chỉ biết sống cho mình và lời dị nghị người xung quanh mà đối xử với con riêng của nàng quá tệ bạc, không nhìn nhận chúng…Chắc vợ mình vì yêu thương mình mà câm nín chịu đựng, thật tội nghiệp cho nàng quá!….Nay biết được thì mình quá hối hận vì đã sa vào cảnh ‘ chim lồng, cá chậu ’! chắc nàng đã vất vả buôn bán tần tảo dành dụm, mẹ con nàng không dám ăn để lo cho mình ! …”

   Vợ chồng bịn rịn chia tay, Đẹp cố dấu nước mắt trong chiếc khăn tay để Hai yên tâm vào trại chờ đợi ngày gặp mặt tới…

     Nhớ có lần Đẹp đưa tấm hình màu mà bạn nàng có dịp từ Mỹ về thăm quê chụp cho mẹ con nàng trong dịp Tết vừa qua để cán bộ duyệt xét chuyển cho Hai. Tên cán bộ trừng mắt nạt lớn:

   – Hình ở ngoại quốc gởi về, không cho xem! Mấy tên Ngụy này có tư tưởng vọng ngoại!…

   Cố nén sự khinh bỉ cái quá ngu dốt của tên cán bộ, Đẹp vừa đưa tay chỉ vào hình mình trong tấm ảnh đó, vừa gượng cười nói:

   -Cán bộ nhìn xem, có hình tôi ở trong tấm ảnh đây này, thì làm sao ở ngoại quốc gởi về hả cán bộ ? Vừa nói, Đẹp đưa tay chỉ vào tấm ảnh…

   Để khỏa lấp sự quê mùa dốt nát của mình, tên cán bộ vội nạt lớn:

   -Tôi đã bảo không được cho anh ấy xem hình nước ngoài. Hãy cất vào ngay đi!

   Vì sợ tên cán bộ quê độ, phát cáu đuổi về, nên Đẹp đành riu ríu cất vào theo lệnh chúng.

   Nói đến sự quê mùa, dốt nát của đám cán bộ cầm quyền thì không sao nói hết được. Trong trại có một nhà giáo vượt biên, anh ta luôn mang kính cận dày cộm, nếu mở kính ra, anh ta sẽ không thấy gì cả. Một hôm, tên cán bộ gặp anh nhà giáo đang đi băng ngang qua cái ao. Không biết vì tức bực chuyện gì hay vì tự ti mặc cảm. Tên cán bộ hung hãn nầy, đưa tay giựt lấy cái kiếng cận thị của anh nhà giáo kia vứt xuống ao, còn lên giọng:

   -Khi nào cũng thấy anh mang kính. Lên mặt trí thức hả?

   Anh nhà giáo gặp ngày xui, mất kính, không thấy đường về, may nhờ bạn bè tốt bụng, xuống ao mò lấy lên hộ anh.

   Mấy bạn tù, khi nào thấy cán bộ từ xa đi tới phải tìm cách tránh né, nếu chạm mặt thì phải đứng nghiêm, xuôi tay, lên tiếng:

   -Kính chào anh cán bộ ạ!

Vô phước anh tù nào đi qua khúc quanh này, không thấy cán bộ để tránh, với chùm chìa khóa trên tay mà anh cán bộ thường hay khua tròn xoe ra, bạn tù không sướt mặt, mũi, tay chân, cũng lở đầu u trán. Họ coi mạng sống con người thua gì con vật. Không chút nghĩ đến tình đồng bào, tình dân tộc.

    Có những chuyến đi thăm nuôi, để rút ngắn thời gian trở về với con cái, Đẹp đã cùng các bạn mướn một ghe nhỏ chạy về Cà Mau sớm, để kịp lên xe đò trở về Sài Gòn. Thuyền nhỏ tròng trành lướt đi ven cửa biển. Thỉnh thoảng, có những tàu lớn đi qua, sóng ập đến thuyền nhỏ của Đẹp, chao đảo thấy mà sợ, mạn thuyền chỉ chừng gang tay là đến mặt nước sông. Đẹp không biết bơi mà cũng cả gan thử thách với biển cả, sông nước…

    Những chuyến xe trở về Sài Gòn thường gặp trời mưa tầm tã. Bác tài xế già nua, mắt chèm nhèm thật là nguy hiểm. Có một lần Đẹp lên chiếc xe không có cái quạt nước. Mưa nặng hạt, mờ cả kiếng trước, chú lơ xe ngồi cạnh bên ngoài, thỉnh thoảng nhoài người ra, lấy khăn lau kiếng để bác tài thấy đường lái xe, mọi người ngồi trong xe -vì mệt mỏi, ngủ tỉnh bơ, không biết nguy hiểm là gì. Chỉ có Đẹp nhìn thấy, sợ quá, chỉ biết thầm cầu nguyện Trời Phật để được về an toàn với con cái. Nàng nghĩ thầm…“  nếu có chuyện bất trắc xảy ra, ai nuôi con đây! ”

   Ròng rã hơn ba năm trời Đẹp xuống Rạch Ruộng thăm nuôi Hai trong sức chịu đựng của nàng và con cái… Sau đó Hai được thả ra với thân tàn ma dại, đau ốm liên miên… Đẹp phải chạy vạy lo chạy chữa cho chồng thoát qua cơn bệnh tật với những phương thuốc gia truyền cây lá, vì khi đó kinh tế gia đình kiệt quệ… Sau đó tạm ổn với sức khỏe, Hai phụ vợ đi bán vé số, phụ Đẹp buôn bán đắp đổi qua ngày cho xong một kiếp người trong một đất nước không có ngày mai… Sau đó có chương trình HO cứu xét cho những người làm dưới guồng máy VNCH đi tù trên ba năm được định cư sang Mỹ. Nhưng Hai đi “ học tập cải tạo ” chỉ mới sáu tháng thì được thả ra vì đau ốm bệnh tật. Thật là “ Tái Ông Mất Ngựa ”, trong cái may được về sớm, nhưng rủi là tù tội vượt biên không được tính vào- chỉ vì không có tiền để chạy tội này điền thế vào cái khác cho đủ số qui định như người lắm tiền nhiều bạc đã làm với tham nhũng của guồng máy Cộng Sản tràn lan…Nghèo đói, khổ lụy vươn mang cho Đẹp suốt một kiếp người “ Hồng nhan phận bạc ”… Và rồi cuộc đời đứa con đầu là Thắm trãi ra….

Còn nữa….

Leave a Reply